Join the larget crypto conference of 2018 in Dubai
Bitcoin
USD 7,441.96
Bitcoin Cash
USD 871.83
Ethereum
USD 498.16

POW (İşlem Kanıtı) Nedir? Bitcoin’e getirdiği avantajlar ve dezavantajları?

POW ve SHA256 Nedir?

SHA256 (Secure Hashing Algorithm) bir veri şifreleme tekniğidir. Amerika birleşik devletlerinin bir kurumu olan NSA tarafından geliştirilmiştir. Kriptografi de, Online bankacılıkta, Askeri bilgilerin şifrelenmesi gibi gibi güvenliğin üst düzey tutulduğu bir çok yerde kullanılmaktadır. Elbette bilinen en güvenli şifreleme yöntemi olmasada en güvenlilerin başında geliyor. Kırılması pek mümkün değildir eğer kuantum bilgisayarlarınız yoksa. SHA 256 çok kapsamlı bir konu ve konumuz ile her ne kadar ilgili olsada bununla ilgili onlarca uzmanın yazdığı makalelerden birini okuyarak ne olduğunu daha iyi anlayabilirsiniz.

İşlem kanıtı PoW (Proof of Work) Nedir?

İşlem kanıtı olarak Türkçeleştirilmiş bir Konsensüs ve ilk blok zinciri algoritmasıdır. Belirlenmiş kurallar çerçevesinde mümkün olan en çok işlem ile blok oluşturulmasıdır. İşlem kanıtı algoritması ile yararsız problemler çözülerek bu işlemler gerçekleştirilir. Bu yararsız problemlerin çözümü için yapılan çalışmaya İş ispatı – “Proof of Work” denir.  Bu işlemi yapan kişilere madenci denir ve bu işlemler günümüzde ASIC adı verilen cihazlar ile yapılır.

Madencilerin birde teşvikleri yani ödülleri vardır, Bu ödüller en fazla işlem ile bloğu bulan madenciye verilir.  İşte buradaki uygun bloğu bulmak için yapılan çalışma “proof of work” yani “iş ispatıdır”. Her isteyen basitçe blok üretseydi ortaya bir “değer” çıkmazdı. İşte bu yüzden blok üretmek isteyenlerden çok hızlı deneme yanılma yapmaya ihtiyaç duyulan iş ispatı istenir.

Blokların bulunması çok karmaşık olmaması gerekir ki blokların devamlı olarak bulunması sağlanabilsin ve ispatlarınında kolayca yapılabilmesi gerekir. İşte kısaca İş İspatı (PoW) budur.

NEDEN PoW ve SHA256

Satoshi Nakomatonun merkezi olmayan bir dijital para yaratabilmesi için bazı sorunlara çözüm bulması gerekiyordu. Madencilik işlemlerinin güvenli hale gelmesi, çift harcama sorunu ortadan kaldırması ve güvenliği kanıtlanmış bir algoritmaya ihtiyacı vardı. İşlem kanıtı (POW) algoritması ve SHA 256 şifreleme tekniği ile bu sorunların hepsine çözüm bulacağını öğrenince ve Bitcoin projesinde kullanınca  SHA 256 ve Özellikle POW ve epeyce bir üne kavuşmuş oldu.

Aslında POW ve SHA256 getirdiği bazı dezavantajlar vardı, Belki Satoshi’de bunu öngörmüştü ama çekirdek (Core) ekip ve Satoshi tercihini bunlardan yana  kullandılar.

Hiçbir şey mükemmel olmadığı gibi POW’da mükemmel bir algoritma değildir, alternatifleri ile kıyaslandığı zaman iyi ve kötü yönleri vardır.

  • Sistemin bir noktada güvene ihtiyaç duyması
  • Saniyede sadece 7 onay yapabilmesi
  • Madencilik yapılabilmesi için aşırı kaynak kullanılması
  • Sistem büyüdükçe indirilmesi gereken defter boyutunun artması (Şu anda 170GB)
  • Blok üretim zamanın uzaması
  • Gibi bazı sorunları vardır, Elbette bunlara zamanla çözüm üretilmeye çalışılsa da bazen istenmeyen olaylar yaşanmıyor değil. Segwit2x iptal edilmesi gibi.

    Ama yadsınamaz bir gerçek vardır ki POW + SHA256 ikilisi ile kırılamayan ve neredeyse tamamen güvenli bir sistemin oluşturulduğudur.  Bunu kırmak ve yıpratmak için onlarca saldırıya maruz kalsa da bu sistem bir kale kadar sağlamdır.

    Bazı sorunların zamanla çözülmesi gerekiyor aslında,

  • Madencilik için daha az enerji tüketerek daha fazla THS üreten makinaların yapılması
  • Lighting network gibi micro ödemelerin daha hızlı ve sorunsuz yapılması
  • 1 Bloğun üst limiti 1MB’den 8MB’ye çıkarılması
  • İşlemlerin onaylarında madencilerin belli bir komisyon onayı ile sınırlandırılması veya farklı alternatif çözümler ile bu sorunlar hal olabilir.
  • %51 saldırısı için bazı önlemlerin alınması

Elbette bu sorunlara artık Satoshi çözüm bulamayacağı için bunu çekirdek (Core) ekip’in yapması gerekiyor ama onlarda ne yazık ki hızlı karar alamama gibi bir ünleri var.  Bununda aslında sebebi bulunan çözümün onaylanması ve çoğunluk tarafından kabul edilmesi. Elbette tamamen gönüllük esas alındığı için bazen herşey okadar kolay sonuçlandırılamıyor. 

Yeniden POW algoritmasına dönecek olursak, blokzincir de madencilik ve işlem onayları dışında,  POW algoritması aslında yararsız problemleri çözen bir algoritmadır. Yani aslında onca makina gücü hiç bir yararı olmayan veya hiç bir belirli bir amaça hizmet etmeyen anlamsız problemleri belirli kurallar içinde çözmeye çalışıyor. Gizli veya çok iyi şifrelenmiş sorunları çözdürmeye çalışan bir sistem değil. 

Bitcoin ayrıca kesinlikle anonim değildir, Blok zincirdeki bütün işlemler halka açık olarak saklanır.İsteyen herhangi birisi bu bilgilere çok rahat ulaşabilir.

Genelde herkes Bitcoin bitmiş ürün olarak düşünüyor ama  Bitcoin deneysel bir projedir, kullanımı artıkça avantajları ve dezavantajları ortaya çıkmaktadır. Bu sebep ile Bitcoin mükemmel bir sistem değildir. Sorunları olan ama kendisini geliştiren bir projedir.

Genel bilinenin aksine bu algoritma aslında Hal Finney adında birisi geliştirmiştir. Proof of work sistemi ortaya Cynthia Dwork ve Moni Naor ortaya atılmıştır ama Hal Finney Reusable Proof of Work sistemini geliştirmiş ve bunu Bitcoin’e uygulanmasına yardımcı olmuştur.  Hal Finney ilk bitcoin alan kişidir ve kendisine Satoshi nakomato tarafından gönderilmiştir. Kendisinin Satoshi Nakomato olduğuna inanan epeyce insan vardır.

Hal Finney’in postları hala bitcointalk sitesinde duruyor. Kendisi yaşam savaşı verirken bile hala Bitcoini savunan ve geliştirmeye yardımcı olmuştur.